Page 11 - MuseumSiam
P. 11
ตัวอย่างผลงานเครื่องถมจากชุมชนบ้านพานถม (ต่อ)
ขั้นตอนในการท้าเครื่องถมของชุมชนบ้านพานถมนั้น เป็นของท้ามือ (Handmade) ทั้งหมด โดยการขึ้นรูป
จะใช้ค้อนขนาดต่าง ๆ ตีแท่งโลหะขณะที่เนื้อยังอ่อนจากการให้ความร้อนขึ้นเป็นรูปทรงต่าง ๆ ตามต้องการ ดังนั้น พื้นด้านใน
ของเครื่องถมบ้านพานถมจะไม่เรียบและเห็นรอยค้อน จากนั้นจะใช้สิ่วมาสลักเดินเส้นบนเนื้อโลหะเป็นลวดลายที่ก้าหนด
ก่อนจะน้าสิ่วปลายแหลมมนมาตอก-ดุนลวดลายจากด้านในภาชนะให้เกิดลายนูนขึ้นที่ผิวด้านนอก เมื่อเสร็จแล้วจึงน้ามาขัดเงา
และขั้นตอนสุดท้ายคือการถมน้้ายาลงไปบนผิวภาชนะด้านนอก โดยเครื่องถมของชมชนบ้านพานถมที่คนนิยมสั่งท้าจะเป็น
ุ
เครื่องเงินถมด้า และลวดลายที่เป็นที่นิยม ได้แก่ ลายเทพพนม ลายพิกุล และลายช้าง
ุ
ื
เครื่องถมของชมชนตรอกบ้านพานถมได้มีช่อเสียงอีกทางหนึ่งจากการเป็นแหล่งผลิต “ขันน้้าพานรอง”
ซึ่งนอกจากจะเป็นสิ่งที่ใช้แสดงฐานะของคนในสมัยก่อนแล้ว ยังใช้เป็นถ้วยรางวัลในการประกวดเวทีใหญ่ของพระนครคือ
การประกวดเทพีสงกรานต์วิสุทธิกษัตริย์ ซึ่งผู้มีชื่อเสียงหลายคนที่เคยผ่านเวทีนี้ เชน คุณหญิงพันธุ์เครือ ยงใจยุทธ คุณลีลาวดี
่
วัชโรบล คุณนก จริยา แอนโฟเน่ และคุณน้้าผึ้ง ณัฐริกา ธรรมปรีดานันท์
ภาพขันน้้าพานรองในเวทีประกวดเทพีสงกรานต์วิสุทธิกษัตริย์

